ЧӨЛӨӨТ АГУУЛГА

Өвөрмонгол эмч залуу Монголын хошин урлагийнханд хандаж ингэж хэллээ


2015 оны 03 сарын 08, 21:44

c3c5c16af2b9dd560848477c95e85f6b

Би бол Өвөр Монголын энгийн нэгэн эмч хүн юм. Хүмүүний бие махбодыг зовоодог өвчин зовлонг эмчлэх тангарагтай хүн. Миний хувьд уран бүтээлч урлагийн хүнийг бол оюун санааны эмч гэж үздэг. Одоо хүмүүс оюун санааны хүнд өвчинд нэрвэгдсэн, шуналын сэтгэл, хувиа хичээх сэтгэл, атхаг дүүрсэн энэхүү цөвүүн цагт урлагийнхны дуу хоолой бол ард түмний оюун санааны өвчнийг засах эм байх ёстой гэж бодож явдаг.

Ардчилал бадарсан Монгол улсад адилхан эмч мэргэжилтэн гэж үздэг Монгол улсын хошин шогийнхонд хэдэн үг хэлэхэд буруутгахгүй байлгүй дээ.

M.Баярмагнай тэргүүтэй Монгол шогчид оо… та нараас би хэдэн зүйл асууя? “Эмэгтэйчүүдийн салтаа байцаах газар” гэсэн үүдний хаягийг Өвөр Монголын аль эмнэлэгт үзэв ээ? Өвөр Монголд бол үүдний хаягийг тусгай хянах албан газраас зөв бурууг нь хянаж үзээд Монгол бичгийг нь дээд талд нь Хятад бичгийг нь доод талд нь бичиж хаддаг хуультай юм. Төвдөд бол төвд үсгийг нь дээд талд нь гэх мэт дундад улсад үндэстэн орон нутгийн хууль гэж байдаг юм. Энэ хуулийг ямар нэгэн байгууллага зөрчихөд хүрвэл үйл ажиллагааны эрхийг хасаж үүдийг хаадаг юм.

Монгол уламжлалт эмнэлэгт анагаах ухааны есөн мод гэж байдаг. Энэ нь 9 модноос 47 салаа гарч 224 навч, 2 цэцэг 3 үр ургаснаар зүйрлэж хэдэн зуун жилийн турш манай дээдэс Монгол анагаах ухааныг эрүүл бие оношлох ухаан эмчлэх аргатай нь энэхүү 9 модоор зүйрлэж заан сургах арга зүйгээ уламжласаар ирсэн билээ. Иймээс Өвөр Монголд эмнэлгээ нэг мод гэж үзээд доторх тасгуудыг салаа гэж нэрлэдэг юм. Жишээ нь: Таван эрхтний салаа, эмэгтэйчүүдийн салаа, хүүхдийн салаа гэх мэт хэрвээ та нар нүдээрээ үзсэн бол салаа гэсэн монгол үсгийг салтаа гэж буруу уншсан байна.

Бас та нарын хэлдэг зайрмагийг “мөсөн мөлжүүр гэнэ” гэдэг чинь мөсийг яс мөлжихтэй адил мөлжихийг хэлж байгаа юм бишээ “мөсмөлж” гэсэн үг ээ… мөс арай болоогүй байгаа үеийг хэлдэг юм. Харин зайрмаг гэдэг чинь усны дээгүүр өрөм шиг юм тогтож зайр суухыг хэлдэг юм биш үү… Тиймээс зайрмаг гэдэг үг чинь гадуураа мөсөөр хучигдсан дотроо шингэнтэй юм уу эсхүл дээгүүрээ өрөм сууж хөлдсөн усыг хэлэх юм шиг санагдана. Хоёр хэрээ нэгнийхээ харийг гайхав гэдэг шиг мэдэхгүй юм даа… Монгол үгэнд мөсмөлжтэй адилхан үг олон байдаг.

Бас бялууг Өвөр Монголчууд насан баярын боов гэдэг гээд их инээлдэцгээх юм даа… Өвөр Монголд бялууг зөөхийтэй боов гэдэг юмаа, ер нь боов гэдэг чинь боожгойг хэлж байгаа юм биш ээ… түүхээс аваад бүлдэгийг боов гэж бичсэн ном судар байдаггүй юм. Боов иддэг боовоороо … … одоо болсон. Харин та нар чинь бүлдэгээ иддэг боовоороо нэрлэчихээд хүнийг элэглэдэг чинь хачин санагдана.

Хэрэв та нар дээрх үгүүдийг хүнээс сонссон бол лав Цэвэр Монгол хүнээс сонсоогүй байх. Монгол хүн бол арай тэгж өөрийн үндэстэндээ оргүй юм хэлэхгүй байхаа. Өөр үндэстний нэг нөхөр юм уу эсхүл нөгөө эрлийз хурлийз нь өвөр, ар хоёр Монголын дунд яс хаясныг олж аваад нэг их юм болгоод хошин шог зохиогоод алаг махны тасархай алтан ясны хэлтэрхийгээ муулж улсаараа үзээд инээлцэж суух нь зохисгүй ээ? Одоо бол дэлхийд тархсан монголчууд нэг нэгнээсээ үгүй дутуугаа нөхөж эв дүнжинтэй байх нь чухал болохоос хамаг Монголыг хагацуулан салгах үг яриа үйл ажиллагаа явуулж байгаа хүмүүсийг бол миний хувьд монголчуудыг эвлэрэн нийлэхээс айдаг хүний үйл ажиллагаа боддог. Монгол үгэнд бичгийн үг, хар ярианы үг гэж байдаг юмаа. Монгол хэл баялаг шүү дээ…

Өвөр Монголд бол та нарын хэлдэг боов гэдгийг чинь гэхэд хар ярианы үгэнд, хүүхэд үед нь мөнжөө, боожгой, бөөсөг, боов, чавга, үзэм, насма /хамрын тамхи гэсэн төвд үг/, шомбог, хувалз гэх мэтээр өхөөрдөн хэлдэг. Том хүн болоход нь халдаг, бүлдэг, шодой, балдага гэдэг. Өтөлсөн хүнийхийг бол муу мах, уруу царайт, нөгөөдөх гэх мэтээр зөвхөн эр бэлгийг хүртэл ийм олон янзаар насыг тааруулан, үйл ажиллагаанд тохируулан нэрлэдэг боловч бичигт бичихдээ эр бэлэг буюу бэлэг эрхтэн гэж бичдэг. Боов гэдэг чинь эр бэлгийн тогтоосон нэр биш шүү. … боов гэж хэлбэл иддэг боов … байх ёстой. Харин хүүхдэд боовыг чинь авна гэвэл бөөсгийг чинь авна гэж хүүхдийг айлгасан үг болж мэднэ.

Монгол улс бол халх ястнаар гол болсон болохоор зарим газрын хүмүүс Монгол улсыг халх улс гэдэг юм. Халх Монгол ах дүү нар минь ээ… оюуны эмч байх ёстой Монгол уран бүтээлч, хошин шогийнхон минь… та нар бол дэлхийн Монголчуудын дуриалал байх ёстой. Та нар бол Монголчуудын голомт нь дээр байгаа хүмүүс шүү. Та нарыг дэлхийн бүх Монголчууд харж байгаа. Та нараас их юм сурч оюун тархиа зөв байлгаж Монгол хүн Монголоороо байх дархлааг дэлхийн өнцөг буланд дэлүү шиг наалдсан Монгол хүмүүс Та нараас … сурахыг хичээдэг шүү.

Та нар минь Монгол бичиг, түүх, ёс заншлаа сайн уншихгүйгээр крилл бичигтэй, хэдхэн хар ярианы үгтэй байж болохгүй ээ, Монгол үг баялаг шүү… хар ярианы үг … … нэг юмыг олон … хэлдэг юмаа. Бидний түүх зан үйл шашин шүтлэг эм эмнэлэг бүхий юмаа Монгол бичиг дээрээ Монгол бичгийн хэлээр боловсон сайхан хэллэгээр бичээстэй буй. Та нар адаглаад Монгол бичгээрээ Монголын түүх, дээр үеийн уран зохиолуудыг унших хэрэгтэй байна. Тэгвэл та нарын хэлээд байгаа хэлний ядуурал чинь үндэснээсээ эмчлэгдэнэ. Тийм үгүйгээр салаа салтааг хоёрыг ялгахгүй байж Монгол бичгийг язгуур үндэс дагавартай нь өсөх наснаасаа сурсан, Монгол түүхээ уул эх бичгээр нь уншсан Өвөр Монгол ах дүү нараа доош хийж элдвээр муулж оргүй худал үгүүд зохиож хошин шог гаргаад улсаараа инээлдэж суугааг хажуугаас чинь харийнхан хараад өмдгүй нь өвдөг цоорхойгоо элэглэв гэж хэлэх вий дээ.

Өвөр Монголын эмч З. Сүхээ 

 

Эх сурвалж: http://www.sharsonin.com

САНАЛ БОЛГОХ НИЙТЛЭЛ

  • Үлгэр эхлэв
    Ёстой ойлгохгүй юм аа, яаж ч гашлаад ойлгохгүй юм байнаа байн. Бурхан минь, хүний хос байна гэдэг дэлхий дээр хамгийн хэцүү ажил байдаг бололтой. Эсвэл би хэтэрхий их юм хүсээд байна уу? Надад бол уг нь асар чухал хэр нь нөгөө хүнд бол шалихгүй ээ, өчүүхэээн юм хүсээд байхад л биелж өгөхгүй юм. Саяханы нэгэн нартай бүгчим өдөр хархүү маань чуганц намайгаа дагуулаад хөл бөмбөг үзнэ гэвэ...
  • Поп Дива нарыг дуурайгч залуу
    Түүнийг Мина Гергес гэдэг ба өөрийн сонирхлоор эмэгтэй алдартнуудыг дуурайж зураг авахуулдгаараа твиттер, инстаграмд алдартай.  Зурагт оруулах хувцас хэрэглэлээ өөрөө бэлдэж хийдэг нь түүний онцлог юм.
  • iphone худалдаж авахад...
    Гадаад үзэмж За энийг мэдэх бизээ булан эмтэрсэн эсэх мөн дуу нэмж хасах товчлуур бүтэн эсэх шил зэргийг иймэрхүү үзэгдлийн зүйлийг өөрийн нүдээр хараад мэдчих бололцоотой Системийн жижиг сажиг доголдол шалгах Ер нь авч л байгаа юм чинь Touchscreen дээр slide хийж мөн камерын хэвийн ажиллагааг шалгах, дуудлага хийгээд сонсох зэргээр  өөрийн талаас утсаа ашиглаж болох хэдэн зүйлс х...
  • Илжигний төмсөг
    Илжигний төмсгийг өргөөд хэрхэн цагийг яг таг мэдэх аргын талаар маш хөгжилтэй бичлэг. Үзээд жинхэнэ савж уналаа. Сандлаасаа инээж унахааргүй бэлэн байдалд үзээрэй хахаха
  • ЗУРАГ ТҮҮХ ӨГҮҮЛНЭ
    Тэртээх 100 жилийн өмнөхөн Улаанбаатар хот маань Нийслэл хүрээ нэртэй тарчиг, даруухан тосгон шиг л юм төсөөлөгддөг. Өнөө харин 1,300,000 гаруй хүн амтай ИХ ХОТ болсон. Энэхүү зургууд Улаанбаатар хотын өнгөрсөн үеийн түүхийн нэлээдхэн хэсгийг илэрхийлэх, түүх өгүүлсэн зураг болно. /Зургуудийг нэгэн фэйсбүүк хэрэглэгчийн постоос авсан болно./ ...
  • НӨХӨР ЧИНЬ УТСАА АВАХГҮЙ БАЙНА УУ
  • 2015 оны хамгийн тачаангуй эрчүүд
         "Glamour" сэтгүүлээс 2015 оны хамгийн тачаангуй эрчүүдийг шалгаруулжээ. Энэ нь зөвхөн тус сэтгүүлийн хувилбар болохыг сануулья. #1 Jamie Dornan (Хөгжимчин-жүжигчин, нас 33)      Ирландын жүжигчин, хөгжимчин мөн загвар өмсгөгч Жэйми Дорнан 1982 оны 5 сарын 1-нд мэндэлжээ. Тэрээр Calvin Klein, Dior, Armani зэрэг олон алдартай...
  • Шинэ жилээр шилдэг зураг авахуулах санаанууд
          Гэр бүлийнхээ аз жаргалтай мөчийг гэрэл зурганд үлдээн, эргэн тэр цаг хугацааг дурсах юутай сайхан билээ. Гэхдээ зурган дээр сайхан гарахыг зөвхөн зургийн аппаратанд даатгах хангалттай биш. Иймээс танд дурсамжтай мөчөө хөгжилтэй байдлаар авахуулах хэд хэдэн санааг санал болгож байна. Гацуураа чимэглэх Бараг чимэглээд дуусч байх үедээ гацуурынхаа гэрли...
  • АЛДАРТ “ТОРГОНЫ ЗАМ”
    Марко Поло аав ах нарын хамт Торгоны замаар Монгол руу аялан ирсэн байдаг. 2000 гаруй жилийн өмнөөс ашиглаж байсан “Торгоны их зам” нь эртний Хятадын Хан улсын нийслэл Чанань (Иань) хотоос гараагаа эхэлж, Ганьсу муж, Синь цзя хотуудаар өртөөлөн Дундад Азийн улс орныг дамжин Энэтхэг, Перс, Араб, Газрын дундад тэнгис, Ром, Франц хүрдэг байжээ. Эрдэмтэн С.Н.Рубенко-гийн тэмдэглэ...
  • Арслангуудтай наадаж байгаа эр. Зоригтой юм аа
  • СМАРТ КАРТ-ыг хэрхэн хэрэгжүүлэх вэ
    Програм хангамж сонирхдог зарим хүмүүс миний доор бичих гэж байгаа ойлголтыг мэдэх байх. Мэдэхгүй нэг нь ч бий. Тэдгээр энэ тухай сайн мэдэхгүй хүмүүст нь зориулаад, хэд хоног судалсан зүйлсээсээ хуваалцая. Нэлээн хэрүүлтэй байгаа smart card-ыг хэрхэн хэрэгжүүлэх тухай юм. Ер нь бол бүгд RFID дээр суурилдаг юм байна. RFID  гэдэг нь Радио давтамж тодорхойлогч бөгөөд тухайн давтамжийг ...
  • ОНИГОО: ХӨГЖИЛТЭЙ ОНИГОО
  • Холливудын од Камерон Диаз 42 насандаа нөхөрт гарлаа
    Холливудын сайхан бүсгүйчүүдийн нэг Камерон Диаз, Good Charlotte хамтлагийн ихэр ах дүүсийн нэг, гитарчин Бэнжи Меддэнтэй хуримлажээ. Хосууд хуримаа нам гүм тэмдэглэхээр шийдэж, Диазын Беверли Хиллс дахь гэрт ёслолыг үйлдсэн ба ойр дотнын цөөн хэдэн хүмүүсийг урьсан байна. Хуриманд Риз Уизерспүүн, Дрю Бэрримор, Гвинет Пэлтроу, Тони Коиллет, сүйт залуугийн ихэр ах Жоэл эхнэр Николь Ричи...
  • Анимэ, манга буюу Японы шинэ үеийн гайхамшигт соёл
    Японы орчин үеийн соёлын нэгээхэн том гайхамшиг болсон анимэ, манга нь Монголд бас сүүлийн үед багагүй хөгжиж, залуусын сонирхлыг татах болжээ. Зарим хүмүүс үүнийг жирийн нэг хүүхэлдэйн кино гэж хардаг ч Анимэ нь ихэвчлэн гүн гүнзгий утга, философи агуулсан, үнэнч шударга зан, анд найзуудын нөхөрлөл, бууж өгөхгүй тэмцэхийг уриалсан, заримдаа уян ялдам, хүмүүсийн хоорондын харилцааны зэрэ...
  • 75 жил хамт амьдарсны эцэст хосууд нэг нэгнийхээ гар дээр амьсгал хураажээ
    Александр болон Жанет Точко нар 75 жилийг хамтдаа өнгөрөөгөөд буй Калифорнийн ахмад хосуудын нэг байлаа. 8 настайгаасаа эхлэн бие биенээ мэдэх болсон тэд 1940 онд хуримлаж 95 нас хүртлээ хорвоог хамтдаа туулжээ. Нөхөр Александр өөд болохоосоо хэдэн долоо хоногийн өмнө аарцгандаа гэмтэл авч, хэвтрийн байдалд орсон ба түүнээс хойш эхнэр Жанетийн бие муудаж эхэлсэн аж. Александрыг амьсгал ...
  • Байгалиасаа гайхалтай өнгө бүхий амьтад
    1. Цагаан яст мэлхий 2. Тахь 3. Цагаан арслан   4. Тогос 5. Цаа буга   6. Цагаан арслан 7. Цагаан матар 8.  Бубогийн Шар шувуу 9. Цагаан Доберман 10. Цагаан зараа 11. Цагаан пенгвин 12. Цагаан горилл 13. Цагаан имж 14. Цагаан хирс 15. Цагаан могой 16. Цагаан илбэнх 17. Цагаан хэрэм ...
  • Майкл Жордан, Коби Брайнт хоёр
    Энэ хоёр одыг сагсан бөмбөг сонирхогчид хэзээ ч мартахгүй, бас үргэлж харьцуулж байх биз. Майкл хийдгээ хийчихсэн, гавьяаны амралт, гайхалтай бизнесээ хослуулж яваа. Харин Коби, тэр саяхан энэ улирлыг дуусгаад зодог тайлахаа мэдэгдсэн. Тэд үнэхээр тод од, сагсанбөмбөгийн түүхийг эргүүлэгчид. Мянган мянган залуус тэднийг л харж суралцдаг бол тэд, ялангуяа Коби ч бас Майклаас суралцдаг бай...
  • Уитни Хьюстоны охиныг эмч нар удаан амьдарна гэжээ
    Хэдхэн хоногийн өмнө олон улсын шар мэдээний сайтуудаар Уитни Хьюстоны охин сэргэлээ гэсэн мэдээлэл цацагдсан. Арга ч үгүй юм, түүний эцэг Бобби Браун тоглолтынхоо үеэр сэтгэл хөдлөлдөө автан "тэр сэргэсэн" гэж зарласнаас үүдэн түүнийг сэргэж эдгэсэн мэтээр бичиж байсан. Үнэн хэрэгтээ Кристина Браун нүдээ нээж хэсэг хугацаанд харсан байна. Түүний эмээ одоо хүртэл сэтгэл нь зов...
  • Сиэтлд Эклипс нэртэй нэгэн нохой автобусанд суун явах болжээ
    Нэлээд хэдэн долоо хоногийн өмнөөс лабрадор үүлдрийн хар нохой өөрөө автобусанд суун зорчигчдын дунд үзэгдэх болсон тухай KOMONews.com сайтаас мэдээлж байна. Түүний эзэн автобусны буудал дээр тамхи татан амарч, хэсэг хугацаанд суудаг ба түүний нохой энэ хооронд ганцаараа автобусаар зугаалж байгаад ирдэг гэнэ. Нохойн эзний хэлж буйгаар " Тэр бол ухаантай нохой, энд амьдарсан 2 жилийн...
  • МОНГОЛЫН НУУЦ ТОВЧОО [сонсох ном]
    Монголын Нууц Товчоо нь Монголчуудын уг гарлаас эхлээд Чингис хаан нас эцэслэж Өгэдэй хаан ширээнд суусан үеийг өгүүлсэн байдаг энэхүү судрыг сонсох хэлбэрээр оруулж байна.Нууц товчоо нь нийт 12 бүлэгтэй: Тэмүжиний уг гарал ба бага насны үеЧингисийн идэр насМэргидийг сөнөөсөн ба Тэмүжиний Чингис хаан цол өргөмжлөгдсөн ньЖамуха ба Тайчуудтай тэмцсэн ньТатарыг сөнөөсөн ба Ван хантай эвдэрс...
Та соёлтой, боловсон, хуулийн хүрээнд сэтгэгдлээ үлдээгээрэй. Баярлалаа.
  • 500 тэмдэгт
  • болих
  • оруулах
    • хариулах
(зочин)
Xyatadtai tsus xolildoxgyi bxiig zaluuchuuddaa surgaj bdagiig ta nar medexgyi. Getel ar mgld uvur mongolchuud iim tiim gej yaridag xymyys uursduu xytadiin erliiz bolood ar uvur mongoliig xoorond xol blgax gesen sanaag yrgel aguulj bdag bx gej bodoj bn.
    • хариулах
(зочин)
Er ni bol bi uvur mongolchuudiig umuurrch bn. Ted chin bidnii neg max tsusnii tasarxai. Tend yamarxuu aj turj aimdardagiig ta byxen medexgyi ldee ixenx ni. Uvur mongolchuud maani ter olon jil xyatadiin xariyand bxdaa yndes ugsaa mongoloo avch yldex gej temtsej bgaag ar mongold xen ni ch medexgyishdee.Ta nar xuduu nutgaar yagl sxn mongol ail amidarch bdagiig bas medexgyi.
    • хариулах
(зочин)
Zuv heljee ene hun. Jujigchin gej bolovsrol nimgen deer n hugshin nastai, ystan undesten doromjilj gutgej baidag heseg alia salbaadainuud. Odoogiin humuus ch gej tedentei taarchihsan yugiin n harj ineedgiim??? kkkkkkk Uzuulj bgaa n uzej bgaan ch adil salbadai yum daa.
    • хариулах
zochin (зочин)
sonirholtoi l yum odoo ovormongolchyydtai ug hellegeeree metgeltsej ehleh yum bh daa
    • хариулах
bat (зочин)
zov saihan medeelel b.na

Холбоо тогтоох

Та Like дарж манай мэдээллийг авч байгаарай.