ЧӨЛӨӨТ АГУУЛГА

ТАГТАН ДЭЭР ГАР


2015 оны 11 сарын 30, 12:29

12314621_10153847619088854_2767940449283079237_oХарвардын их сургуульд аливаа асуултад хариулах хамгийн түгээмэл хэллэг бол “it depends…” буюу асуудлын уг чанар ямраас хамаарч өөр өөр байх боломжтойг эхлээд хүлээн зөвшөөрдөг. Шууд зөв харилут, нэг мөр байр суурь баримтлахаас өмнө монголчуудын хэлдгээр “Долоо хэмжиж, нэг огтлох”-ыг илүүд үздэг.

Энэ нь ерөнхийлсөн, бөөрхөнхийлсөн мэт сонсогдох ч хөндөж буй асуудлынхаа олон талт учир шалтгааныг уулганч хариулахаас урьтаж, нэгийг бодож, хоёрыг тунгаах бололцоо олгодог. “Бушуу туулайн үлгэр”-ийн гол дүр болохгүйн тулд илүү бод, илүү тунгаа, илүү сэтгэ, гаргасан шийдвэрээ жинтэй байлгах санаа.

Дараагийн нэг чухал хэллэг бол “Go to balcony” буюу “Тагтан дээр гар”. Үүнийг ихэнх профессорууд хэлж байхыг сонссон. Хүн л юм болхоор асуудлаас асуудлын хооронд бүдрэнэ, мэдлэг дутна, туршлага дутна, арга зам эрэлхийлэхдээ самгардана. Нэг асуудлыг барьж авлаа гэхэд түүний эс мөн чанарт нь шигдээд уул сэдвээ “томоор харах”, “ерөнхий зургаар нь ойлгох”, “юуны төлөө, яагаад шийдэх ёстой”-г алхах тутамдаа өөртөө сануулж байх учиртай. Тагтан дээр гарах шалтгаан нь аливааг том зургаар нь харах ур чадвар буюу өөрийн явцуу байр суурь, ашиг сонирхлыг зөрчил, эрх ашгийн эрэмбээ үндэслэлтэй таних боломж олгоно.

Хүн бүр тагтан дээр гарч өөрт тулгарсан асуудалд, шийдэл гаргахын өмнө зөв буруугаа эрүүл ухаан, саруул бодлоор хэмжиж байх учиртай. Хуумгай гаргасан шийдвэр, тэвдэж хэлсэн үгс хожим сайн үр дүн авчрахгүй. Шийдвэртэй, мундаг байна гээд бодлогогүй, яаран хөдөлж болохгүй. Ялангуяа удирдагч хүн олны хувь заяанд нэг мөр нөлөөлөх шийдвэр гаргах гэж байгаа бол асуудлыг амьдралтай, онолтой, алс хэтийнх нь үр дагавартай нь хамт бодож тунгаах үүрэгтэй.

Чингис хаан томоохон үйл хэргийн өмнө уулын тагтад гарч Нууц товчоонд өгүүлдгээр “гурван өдөр, гурван шөнө Мөнх тэнгэр эцэгтай, этүгэн газар эхтэй” хэлэлцэж гардаг. Энэ бол шүтлэг биширлийн зан үйлийн зэрэгцээ “тагтан дээр гарч” асуудлыг бүх талаас нь эрэмблэн ухаарч, шийдвэр гаргалтаа бодож боловруулах боломж олгож байсан гэж боддог. Хамгийн хүнд цагуудад тэрээр ийм байдлаар тагтан дээр гарч, “тэнгэр газар эетэлдэх” ухааныг олж байсан. Анх Гурван мэргидэд гэргийгээ булаалгаад, Бурхан халдунаа гарснаас хойш их бага аян дайн, үхэх сэхэхийн торгон мөчид ийнхүү санаа бодлоо цэгцэлж, оюун ухаанаа хурцалж байсан.

Уламжлалаар бол Монгол эр хүн бүр өглөө бүр тагтан дээр гардаг. Тэд үүрийн таван жингээр эртлэн босч адуундаа мордохоос эхлэн өндөр уул, алсыг хараалах асгад гарч дуран тавингаа орчны шинжилгээг нэг бүрчлэн хийнэ. Тэнгэрийн байдал, цаг уурын хувьсал, ойрын таамаг, мал ахуйн зураглал, өвсний гарцаас эхлэн бүгдийг шинжинэ.

Өнөө цагт бид “ухаалаг хэрэглээ”, өдөр шөнөгүй үргэлжлэх мэдээллийн давалгаанд хөл алдаж, улмаар өөрийгөө гээх хэмжээнд “иргэншсэн” аж. Тагтан дээр гарч, сайхан гүн амьсгал авч, бодож, тунгааж, “шинэ зориг” (Цаасан шувуунд хэлсэнчлэн) олж, цэнгэг сэтгэлгээг сорж авах нь амжилын үндэс, саруул ухааны дархлаа юм. Тагтан дээр гар.

Харвардын Их Сургуулийн оюутан С.Эрдэнэболд

САНАЛ БОЛГОХ НИЙТЛЭЛ

  • Эмэгтэй найз
    Минами 27 настай. Орон сууц төлөвлөлтийн компанид ажилладаг. Хэзээнээс ч юм бэ бүү мэд, хамт олныхоо зүгээс Лавлах товчоо гэж нэрлэгдэх болсон. Энэ нэрэндээ дургүй. Төлөвлөгөө ёсоор бол 25 нас хүрэнгүүтээ гэрлэх ёстой байсан юм. Гэхдээ төлөвлөгөөний хугацаа аль хэдийнээ хэтэрч цаашдын төлөвлөгөө ч биелэгдэхгүй болж мэдэх. Хүний амьдрал гэгч төлөвлөгөөний дагуу урагшлах биш. Хайр гээчий...
  • Нүдээ сохортол уйлав л гэжүү дээ
    Нүдээ сохортол уйлав л гэжүү дээ: Энэ түүхийг эмээ минь олон удаа ярьж байсан санагдана.Хайчаараа тоглож байгаа эрх хүүгээсээ аав, ээж нь хайчаа авчихаж гэнэ. Гэтэл хүү уйлж аав, ээжийгээ дийлээд хайчаа авч тоглож байгаад нүдээ сохолчихож гэнэ. Хожим нь хүү аав, ээждээ, -Хайчийг минь булаагаад авчихгүй дээ. Уйллаа уйллаа гээд нүдээ сохортол уйлав л гэжүү дээ гэж хэлсэн гэдэг.Энэ бол орч...
  • ХӨРӨӨ БА ТӨРӨХҮЙ /өгүүллэг/
    Японы алдарт зохиолч, Нобелийн шагналт Кавабата Ясүнари (1899-1972)Ямар учиртай юм бол, юутай ч тэр газар Итали болохыг л сайн мэдэж байна. Өндөр овоон дээр босоо эрээн судалтай шүхэр мэт нэг асар майхан байх агаад оройд нь хатгасан далбаа тавдугаар сарын салхинд намиран хийснэ. Аглаг ойн хормой дор хөх далай цэлийн дуниартана. (Изү уулын халуун рашааны далайн эрэгтэй их төстэй юм.) ...
  • Гар утас болон нөүтбүүкнийхээ баттерей - зайны насыг хэрхэн уртасгах вэ?
    Хүн эрүүл хооллож, хөдөлгөөнтэй байж, спортоор  хичээллэж зөв амьдарснаар урт наслаж болдгийн адил гар утас болон бусад цахилгаан хэрэгслийнхээ баттерей, зайг ч мөн зөв хэрэглэснээр илүү уртасгаж болдог байна. Энэ нь нэг удаа цэнэглээд хэрэглэх насыг биш зай нурах гэж ярьдаг тэр хүртэлх насыг уртасгахыг хэлж байгаа юм. Ер нь бол ямар ч зайнд тодорхой 300-500 удаа цэн...
  • Гарааны зурхайгаас
    Орчин үед чинь бид морь уралдуулахаа байж, жийд уралдуулдаг болсон. Жийпээ мориор дагадаг гэж бодтол одоо бүр Хүн уралдуулдаг болох нь.
  • Жизель Бюндхен 34 насандаа загварын тайзаа орхилоо
    2014 онд тэрээр Форбс сэтгүүлээс гаргасан хамгийн өндөр ашиг орлоготой загвар өмсөгчдийн жагсаалтыг тэргүүлж байсан юм. Жизель Бюндхен загварын тайзаа орхиж байгаа талаараа:  "Хэдий би цааш үргэлжлүүлэн ажиллах боломж бие махбодийн хувьд байгаа ч дотоод сэтгэл маань одоо болсон, өөр зүйл хийх цаг нь ирсэн гэж үзэж байна тиймээс гэр бүлдээ илүү их цаг зарцуулж, буяны үйлст...
  • Кинесса Жонсон бол зүгээр нэг буутай эмэгтэй биш
    Энэ эмэгтэй бол Америкийн армийн цэрэг, буу зэвсгийн зааварлагч багш төдийгүй Африкийн хулгайн анчидтай тэмцэгч Кинесса Жонсон юм. Тэрээр одоо Африкийн зэрлэг ан амьтдыг хамгаалах нийгэмлэгийн гишүүн бөгөөд хулгайн анчидтай тэмцэх багт ажилладаг байна.  Луизиана мужид төрж өссөн энэ бүсгүй  тун эршүүд нэгэн байжээ. 2007 онд Армид элсэн орж, 4 жил хагас хүчин зүтгэсэн аж. Да...
  • Дэлхийн хамгийн үнэтэй салалтууд
    Салалт амаргүй гэдгийг дурлаж үзсэн хэн бүхэн мэднэ. Салалтын цаана хамтрагчийн сэтгэл дундуур байдал эсвэл мөнгөний сонирхол нуугдах нь олонтаа. Та бүхэндээ дэлхийн хамгийн үнэтэй салалтыг танилцуулъя. Тербумтан Димитрий болон Елена Рыболовлева- 4,5 тербум ам.доллар 2014 онд Женевийн шүүхээс тербумтан Димитрий Рыболовлевыг хуучин эхнэр Еленад тэтгэмж  болгон 4,5 тербум ам,доллар ...
  • Ханиад томуунаас сэргийлэх зөвлөгөө
    Хүйтэрч ханиад томуу элбэг болж байгаа энэ үед өөрсдийгөө болон хүүхдээ хамгаалах зөвлөгөөг хүргэж байна. Хоолой өвдөх, хамрын ханиад хүрэхээс маш сайн сэргийлдэг нэг арга бол хоолойгоо тогтмол өдөрт олон удаа цай, ус зэрэг жирийн шингэнээр хоолойгоо зайлах, нусаа нийж хамраа угааж цэвэрлэх арга юм. Хүүхдүүддээ энэ аргыг зааж өгч, хамт тоглож, дуурайлган зайлуулж сургаарай. Ингэвэл хэрэв...
  • Гайхамшгийг харуулсан 15 зураг
  • 2014 оны хамгийн гайхалтай хуримууд
    Улиран одох гэж буй 2014 оны хувьд жинхэнэ дэлхийн алдартнуудын хуримын хур буусан жил байсан гэхэд хилсдэхгүй. Учир нь бидний хуримаа хийхийг нь тэсэн ядан, хоног тоолон хүлээж байсан хосууд болох Брэд Питт, Анжелина Жоли нар 7 жил хамт амьдарсны эцэст гэрлэлтээ батлуулснаас гадна Ким Кардашн, Кание Уэст, жүжигчин Жорж Клууни гээд дэлхийн урлаг соёлын олон олон алдартнууд өөрсдийн хайр...
  • Уитни Хьюстоны охиныг эмч нар удаан амьдарна гэжээ
    Хэдхэн хоногийн өмнө олон улсын шар мэдээний сайтуудаар Уитни Хьюстоны охин сэргэлээ гэсэн мэдээлэл цацагдсан. Арга ч үгүй юм, түүний эцэг Бобби Браун тоглолтынхоо үеэр сэтгэл хөдлөлдөө автан "тэр сэргэсэн" гэж зарласнаас үүдэн түүнийг сэргэж эдгэсэн мэтээр бичиж байсан. Үнэн хэрэгтээ Кристина Браун нүдээ нээж хэсэг хугацаанд харсан байна. Түүний эмээ одоо хүртэл сэтгэл нь зов...
  • БАЯРЛАЛАА
    Энэ жил илжгэн чих арвин элбэг ургаад уулын намар үзэсгэлэнтэй сайхан. Арлын хамгийн өмнө зүгийн нэгэн жижигхэн далайн боомт. Чихэр боов өрсөн боомтын хоёр давхрын хүлээх өрөөнөөс ягаан захтай шар цамцтай жолооч буун ирэв. Үүдэнд том улаан автобус ягаан дарцаг намируулан зогсоно. Эх чихэр, боовхон хийсэн цаасан уутны амыг хамхин босон ирэнгээ гутлынхаа үдээсийг цэмцийтэл үдэж буй жолоочи...
  • Өдөр бүр вино уух нь санаснаас илүү ашигтай!
     Дарс нь  бусад  алкохолын  төрлийн ундаанаас ялгаатай нь полифенол, витамин, эрдэс бодис агуулдаг. Гэхдээ хэтрүүлэн хэрэглэхийг хэлээгүй нь мэдээж.  1. Улаан дарс өөх шатаана.  "Science daily "д нийтлэгдсэнээр бол 1 хундага улаан дарс уух нь 1 цаг дасгал хийсэнтэй ижил үр дүнтэй гэжээ. Ресвератрол хэмээх антиоксидант бодисын нөлөөгөөр өөх шат...
  • Гадаад төрхөөрөө төгс биш ч нэрд гарсан эрэгтэй жүжигчид
          Эдгээр жүжигчид олон нийтийн хүлээн зөвшөөрдөг гоо сайхны стандартаас хол зөрүүтэй ч бурхнаас заяагдсан авьяас чадлаараа олонд хүндлэгдсэн билээ.  Дэнни Трехо  Энгийн нэг мексик залуу боловч,   шивээс бас мотоцикл, сэлэмтэйгээ байхад түүн шиг баатар үгүй. Бенедикт Камбербетч Түүний буржгар шар үс, том нүд, урт толгой, ихэмсэг инээмсэглэл нь я...
  • Тууштайгаар амьтан тэжээгч эрхэм
    Токиод сонин хачин зүйлс элбэг тохиолддогоороо алдартай. Мөн энд байдаг хүмүүсийг амьтан тэжээхдээ тун тууштэй ханддаг гэдэг байна. Нэгэн настай эрхэм өөрийн тэжээвэр яст мэлхийг дагуулан хотын гудамжаар алхдаг аж. Тэд харваас хамтдаа урт удаан хугацааг туулжээ.
  • 1965-2015
  • Алдартай брэндуудын ижил төстэй логонууд
    Алдартай брэндуудын ижил төстэй логонууд 1.Sumpter & Gonzalez LLP and Stylegala 2. National Film Board (recently updated) and Virtual Global Taskforce 3.Carrier and Ford 4.Scottish Arts Council and Artworkers 5.NBC and Nebraska ETV Network 6.pseudoroom design and Cyberathlete Professional League 7.Ubuntu and Human Rights First 8.Graphic Design Blog and Peter GI ...
  • Төгс гэгээрнэ гэж эмэгтэйчүүдийг ойлгохыг хэлнэ
    Сүүлийн үед блогтоо бичлэг нэмэхгүй нэлээд удлаа. Тэгж тэгж хаврын синдром уу юув мэдэхгүй нэг ийм бичлэг бичлээ. Өөр нэг блог дээрээ эртээд нийтлэсэн, энэ удаад энэ блог дээрээ нийтэлчихэе дээ. Би гэдэг хүн их юм үзсэн хүн. Үзсэн харсан гэдэг утгаараа. Гэхдээ энэ эмэгтэйчүүдийг ойлгоод ч байгаам шиг ойлгохгүй ч байгаам шиг аймар хэцүү улсууд юм. Тэгээд өөрийн үзэл бодлоо бичлээ :ь Эм...
  • Алдарт жүжигчин Анжелина Жолигийн шинэ шивээсний талаар
    Австралид кино зураг авалтанд оролцож байхдаа жүжигчин бүсгүй шивээснийхээ тоог нэмсэн болохыг папарациуд анзаарсан ч ихэд нууц байдалд хийлгэсэн тул одоог хүртэл бүрэн утга санааг нь таамаглахад бэрх байгаа аж.Түүний баруун гарын шуунд Араб үсгээр “шийдвэр төгс байдал” гэх утгатай шивээс байдаг ба, энэ шивээснийхээ хажууд үл мэдэгдэх тэмдэг шивүүлсэн нь сүүлд хийлгэсэн хөх...
Та соёлтой, боловсон, хуулийн хүрээнд сэтгэгдлээ үлдээгээрэй. Баярлалаа.
  • 500 тэмдэгт
  • болих
  • оруулах

Холбоо тогтоох

Та Like дарж манай мэдээллийг авч байгаарай.