ЧӨЛӨӨТ АГУУЛГА

АЛТАН ЗУРАГЛАЛ /өгүүллэг/


2015 оны 12 сарын 01, 19:55

img_0_2
Этгээд нэгэн далайн эрэгт
Эрсхэн ногоон царс ургажээ
Энхжин царсны мөчир дамжуулж
Эрдэнийн алтан гинж хэлхжээ
/А.С.Пушкин/ (орчуулагчийн нэрийг олсонгүй.)

Би багадаа тийм ч сайхан ааштай хүүхэд байгаагүй билээ. Зарц нараа их шоглоно. Би удаан хойрго юманд тун дургүй тул наазгай зарцыг илүүтэй шоглоно. Окэй их удаан хөдөлгөөнтэй зарц байлаа. Алимны хальс арилгасан ч юу боддог юм бүү мэд хоёр, гурван ч удаа гараа амраана, тэр болгонд нь би хөөе гэж ширүүхэн дуугарахгүй л бол нэг гартаа алим, нөгөө гартаа хутга барьсан чигтээ алмайрчихна. Толгойдоо жаахан юмтай гэж бодно. Галын өрөөнд юу ч хийхгүй гөлийгөөд зогсчихдогийг нь олонтоо харсан болохоор хүүхэд надад ч гэсэн жаахан дур гутам, нэг л сонин уур хүрмээр санагдаж, “Хөөе Окэй, өдөр богинохон шүү" гэх мэт том хүн шиг, одоо бодохоор нуруу хүйт оргим харгис үг чулуудаж, тэгээд ч сэтгэл ханахгүй нэг удаа Окэйг дуудаад миний зурагтай номын цэргийн ёслолын жагсаалын хэдэн зуун цэрэг, бүр морьтон, туг далбаа барьсан, буу үүрсэн цэргийг нэг нэгээр нь хайчлуулж, хөөрхий эв дүйгүй Окэй өглөөнөөс үдэш хүртэл юу ч идэлгүй арайчүү гучхан цэрэг, тэр нь тэгээд баатар жанжны сахлыг тайрчихсан, буутай цэргийн гарыг баавгайн савар мэт аймар бүдүүн хайчилсан байх тул би тэр бүрд нь боож үхэхээ шахан, халуун зун ч байж Окэйгийн хөлсөө цувуулан хайчилсан нөгөө цэргүүд хөлстэй гарт нь шалчийн нороод би бүр тэсэлгүй уурандаа Кэйг өшиглөөд авав. Уг нь мөрийг нь өшиглөсөн байтал Окэй баруун хацраа даран доош бөхийгөөд уйлж гарлаа.
“Эжийдээ ч ингэж нүүр амгүй цохиулж үзээгүй. Чамайг үхэн үхтлээ мартахгүй дээ“ гэж гиншин уйлахад нь эрхгүй сэтгэл сэртхийж билээ. Тэгээд ч зогсохгүй би чухам л тэнгэрийн зарлиг мэт Кэйг дэглэдэг байжээ. Өнөө ч гэсэн бага зэрэг нэг тийм мэдлэггүй, мулгуу хүнийг харахаараа тэвчиж үл чадна.
Уржнан би гэрээсээ хөөгдөн нэг шөнийн дотор гуйлгачин болж, гудамж хэрэн тэнүүчилж, газар газар очин уйлан бөмбөрч, тэр өдөр өдрийг арайчүү даван туулсаар бага зэрэг үзэг барихын хүчинд амь зуулгаан овоо нэг аваад явахчаан болтол өвчинд нэрвэгдэв. Сайн хүмүүсийн ачаар нэг зун Чиба аймгийн Фүнабаши хотын Дорогийн далайн ойролцоо жижигхээн байр хөлслөн сууж, хоол унд хийж идэхтэйгээ болсон авч шөнө бүр унтлагын хувцсаа мушгиж хаяхаар хөлстэйгээ тэмцсэн өдрүүд үргэлжилж, тэгсэн ч ажил хийхгүй бол болохгүй тул өглөө бүр ганц аяга хүйтэн сүү зөвхөн түүнд л амьд явахын баяслыг мэдрэх шиг, хашааны буланд цэцэглэсэн улаан цэгцүүхэйн гоёмсог цэцэг хүртэл улалзан асах галын дөл мэт харагдахаас өөр юуг ч мэдрэхгүй болтлоо миний тархи толгой эцэж туйлдаад байлаа.
Тэр үеэр нэгэн өдөр, хүн амын тооллогын туранхай, дөч эргэм насны намхавтар эргүүлийн цагдаа хаалга тогшиж, миний иргэний үнэмлэхийн нэр, сахал үсэндээ баригдсан царай хоёрыг бүлтийтэл ширтэж байснаа,
- Хүүе чи нөгөө ......эрхмийн хүү юү дээ? гэж асуухад нь түүний хэлсэн үг нь учиргүй манай нутгийн аялгатай байсан тул би
-Тийм гэж тайвширсан өндөр дуугаар хариулаад,
-Та өөрөө? гэж асуув.
Эргүүлийн цагдаа цонхигор нүүрээ үрчийтэл инээгээд,
- Үгүй тэр, яг мөн байна шүү. Та мартаа байлгүй дээ, хорин жил өнгөрчээ. Би К-д морин тэрэгчин байсан юм.
К гэдэг нь миний төрсөн тосгоны нэр. Би:
- Та яг таалаа гэж нүүрэндээ өчүүхэн ч инээмсэглэл үгүй хариулаад
– Би одоо шалдаа буусан гэхэд,
- Юу гэж дээ гэж цагдаа улам хөгжилтэй инээнгээ,
– Зохиолч болно гэдэг бүр ч гараад өгсөн байна шүү дээ гэв.
Би муухан мушилзав.
- Нээрэн тийм гээд цагдаа арай сулхан дуугаар,
- Окэй таныг дандаа дурсан ярьдаг юм гэв.
- Окэй? Би тэр дороо санасангүй.
- Окэй шүү дээ. Мартсан байх даа. Яагаав танай зарц байсан.
Саналаа. “Аа” гэж би өөрийн эрхгүй дуу алдаад босгон дээрээ лагхийн суусан чигтээ толгой гудайлган тэртээ хорин жилийн өмнө удаан алгуур нэгэн зарц эмэгтэйг шоглож байсан элдэв хорт үйлдлээ нэг нэгээр санаж бараг тогтож сууж чадахыг болив.
- Жаргалтай байгаа биз дээ? гэж гэнэт толгойгоо өндийлгөн гайхан алмайран асуусан миний царайд яг л нүгэлтэн, гэмт хэрэгтэн, өөдгүй муу инээд хүртэл хөвж байснаа сайн санах авай.
- Өө, ингэж тэгээд болж л байна гэж эргүүлийн цагдаа туйлын амар амгалангуй бөгөөд цайлган цовоо дуугаар хариулаад алчуур гарган духны хөлсөө арчин,
- Дараа түүнийг дагуулаад тухтай ирж таны амар мэндийг эрье, болох уу? гэв.
Би үсрэн босохоо алдтал давхийн цочив.
- Өө, үгүй зүгээр, зүгээр юу гэж тэгж... гээд эрс татгалзаж үгээр хэлэмгүй ичгүүр хийгээд дорд байдалдаа бие минь чичигнэж байлаа.
Гэвч цагдаа малийтал инээсэн хэвээр.
- Манай хүү энэ өртөөнд ажиллаж байгаа, тэр маань ууган хүү. Удаах нь хүү, дараагийнх нь охин, охин, хамгийн отгон нь энэ жил бага сургуулийн сурагч болсон. Одоо овоо нэг амьсгаа авахтайгаа болоод байна. Окэй ч хөөрхий шургаж унатлаа л зүтгэх юм. Юу ч гэмээр юм бэ дээ, танайх шиг том баян айлд юм сурсан хүн аргагүй өөр юм гэж бага зэрэг царай нь улсхийснээ инээж,
- Окэй чамайг үргэлж ярьдаг юм. Дараагийн амралтаар заавал дагуулж ирж баяр талархлаа илэрхийлэх болно гэснээ гэнэт царайгаа төв болгон,
- За түр баяртай, биеэ бодоорой гэж хэлээд явж одов.
Түүнээс гурав хоногийн дараа, би ажил гэхээс илүү мөнгөнд баахан шаналж гэртээ байж сууж чадахаа больж хулсан туяг бариад далай тийш явах санаатай хаалгаа сэвхийн онгойлготол гадаа гурван хүн, кимоно өмссөн аав, ээж, улаан хувцастай охин гурав яг л уран зураг лугаа адил зэрэгцэн зогсож байлаа.
Окэйгийн гэр бүл ажээ.
Би өөрөө ч гайхахаар огцом чанга дуугаар хэлэв.
- Өө, хүрээд ирсэн үү. Өнөөдөр би даанч ажилтай, явахгүй бол горьгүй нь. Уучлаарай, дараа дахин ирээрэй.
Окэй намбатай, сайхан эмэгтэй болжээ. Найман настай балчир охин нь эхийнхээ зарц байсан үеийнх шиг үл ялиг удаавтар, бүүдгэр нүдээр намайг дүнсийн ширтэнэ. Би ер бусын уй гунигт автан Окэйг ганц ч үг хэлж амжаагүй байхад нь зугтах мэт далайн эрэг рүү зүглэн алхав. Хулсан таягаараа эргийн зэрлэг өвсийг хайш яаш яран нэг ч эргэж харалгүй ухаан жолоогүй далайн эргийн хотын зүг тэр чигээрээ алхав. Би хот руу юу хийхээр явсан билээ? Ямар ч утгагүй киноны самбар ширтэн, кимоногийн дэлгүүрийн гоё чамин цонхыг гөлрөн, час час тагнайгаа ташин, сэтгэлийн мухарт ялагдсан, ялагдсан гэх шивнээ дуулдах шиг, тэр нь миний хамаг биеийг салгануулж цааш ахин гучаад минут сажилсан болов уу. Тэгээд гэрийн зүг буцан гэлдэрлээ.
Далайн эрэг дээр ирээд би зогтусав. Харагтун, урд минь энх амгалангийн дүр зураг. Окэйгийн гэрийнхэн амар тайван чулуу шидэн инээн хөгжилдөнө. Дуу нь энэ хүртэл цуурайтана.
- Тун айхтар... гэж эргүүлийн цагдаа байдаг чадлаараа чулуу шидэнгээ,
- Тэр толгой сайтай хүн. Удахгүй мундаг хүн болно шүү.
- Тэгэлгүй яахав, тэгэлгүй яахав гэж Окэй их л бардам дуугаар,
- Багийн их өвөрмөц хүүхэд байсан юм. Сул дорой хүмүүст их энэрэнгүй, сайн хүү байсан юм гэх нь дуулдана.
Би зогссон чигтээ уйлсаар. Дэлбэрэх шахам оргилон буцлах сэтгэлийн хөдлөл минь нулимс даган сэтгэл сэргэтэл гадагш хайлан урсана.
Ялагджээ. Энэ бол сайн хэрэг. Тийм ч байх учиртай. Тэдний ялалт бас миний маргаашийн урагшлах замыг ч гэрэлтүүлж өгнө.

-----------------------------------------------
Зураг:  20-р зууны Японы зохиолч Дазай Осамү (1909-1948). Тэрээр энэхүү өгүүллэгийг  тэртээх 1939 онд бичжээ.

 maxresdefault_9

Орчуулсан Д. Алтанцэцэг 2015. 11. 28


САНАЛ БОЛГОХ НИЙТЛЭЛ

  • Өнчин хот
    Их талын дундах өнчин хот эздээ хүлээн сүүхийнэ. Ялаа батгана, шавьж шоргоолж шиг язганаж байдаг шороон түмэн Хятадын нутагт хамгийн орчин үеийн архитектор дизайны төгс шийдэлтэй, цоо шинэ гайхамшигт хот талын зэрэглээнээс ургасан хий үзэгдэл мэт оршин суугчидгүй оршин байна гэдэг төсөөллөөс гадуурх зүйл мэт. Эзэнгүй хот юм бол ис тоосорч, салхи хэсүүчлэн, шарилын газрыг санагдуул...
  • ТОМУУНЫ /ХАНИАДНЫ/ ТУХАЙ
    Томуу гэдэг нь амьсгалын замын гоц халдварт өвчин юм. Томууны вирусыг 1933 онд албан ёсоор нээсэн боловч эпидем хэлбэрийн тархалт түүнээс өмнө мэдэгдсэн байна. Тухайлбал, 1918-1919 оны алдартай “испанк” 50 сая хүний амь насыг авч одсон юм. Өнөөгийн үед ч гэсэн томуу, томуу төст өвчин хүний амь нас, эрүүл мэндэд хамгийн ихээр занахийлсэн хэвээр байна. • Томууны үндсэн ...
  • УХААРАЛ: Түүнийгээ бараг жил хүлээгээд тэвэрсэн
    Нэгэн бүсгүй өөрт тохиолдсон хайрын түүх, түүнийгээ хэрхэн алдах шахсан, харин яаж эргүүлэн олж авсан тухайгаа бидэнтэй хуваалцжээ. Түүний нүүр номоос авсан түүхийг тантай хуваалцаж байна. Гэгээн сайхан бүхэн дэлгэрэх болтугай. "САЙХАН ХАЙР ГЭЖ БАЙДАГ. ОЛДВОЛ АЛДАЖ БОЛОХГҮЙ". Ч.ЛОДОЙДАМБА ------------------------------------------------ "Намайг М...
  • 31 насны зөрүү ямар байх бол?
    Би 23 настай гэнэн итгэмтгий байх тэр үед  нөхөр минь 54 настай, Европ зүстэй гайхалтай нэгэн байв. Тэр намайг хамтдаа гадуур гарахыг уйгагүй ятгаж байсан ч надад зөвшөөрөхгүй байх хэдэн шалтгаан байсан юм. Нэг удаа тэр "Чи үнэхээр  нөхөртөө хайртай бол би ахиж чамд саад болохгүй" гэж шийдэмгий хэлсэнд нөхрөөсөө салсан байсан тул би түүнтэй уулзахаар шийдэж билээ. Би...
  • Тэд хаашаа хараад байна?
  • Батга зөвхөн өсвөр насны онцлог биш, харин таны амьдралын хэв маягаас шалтгаалдаг
          Батгаших өвчнийг өсвөр насны онцлог гэж үзэх хандлага байдаг ч 20-30 насныхан батганаас болж шаналах нь элбэг. Үнэндээ энэ насны батга нь өсвөр насны үеийнхнээс хамаагүй хүнд бөгөөд эдгэх нь ч удаан, сорви үлдэх нь ч их. Эдгэчихлээ гээд бодож байтал ахиад л гараад ирдэг.  Насанд хүрэгчдийн батгашилт нь энгийн батганаас дараах байдлаараа ялгаатай. ...
  • Финландад удахгүй нээгдэх сургууль
    Хүүхдийн сэтгэлзүйчид хэдийн хүүхдийг сургах хамгийн шидэг арга бол сургуульд нь дуртай болгох явдал гэдгийг сануулах болсон. Ихэнх хүүхдүүд үүргэвч үүрэн явж, хичээлийн ширээний ард дуу чимээ гаргалгүй томоотой суух хэрэгтэй болдог. Харин Финландын Эспоо хотод удахгүй нээгдэх нэгэн сургууль тогтсон хэв маягийг эвдэж, сонирхолтой байдлаар барилгын зохион байгуулалтыг хийсэн байна. ...
  • Канзас хот дахи Google Fiber
      Google-ын гаргаж буй өндөр хурдны интернэт цар хүрээгээ тэлсээр байна. Энгийн интернэтээс 10 дахин хурдан буюу секундэнд 1 гегабайт дата дамжуулдаг Google Fiber төхөөрөмжийг Texas-ийн Austin, Utah-ийн Provo хотуудад амжилттай байрлуулжээ. Энэ удаад Kansas хотод ашиглаж эхэлсэн байна. Google Fiber-ийн төлбөр 70 доллар, бусад үйлчилгээтэйгээ нийлээд 120 доллар байна. Fiber-ийг урьд...
  • ХАЙР
    Тэр хүнийг дахин харах хүртэл сэтгэл зүрх минь яасан их шанална вэ, ерөөсөө л уулзахаа больё, ор тас мартъя. Чингэж бодохуйяа сэтгэл минь ашгүй хөнгөрөөд юу ч болоогүй мэт ердийн бор хоногууд буцан ирэх шиг, өдөр бүрийн арван таван цагийн цайны цагаа ч гэсэн урьдынх шигээ хүлээн сууя даа. Хүний амьдралын жам болох нөхөрт гарах, хүүхэд төрүүлэх, өсгөх хийгээд өтлөн хөгшрөх хүртэлхэ...
  • 2014 оны хамгийн гайхалтай хуримууд
    Улиран одох гэж буй 2014 оны хувьд жинхэнэ дэлхийн алдартнуудын хуримын хур буусан жил байсан гэхэд хилсдэхгүй. Учир нь бидний хуримаа хийхийг нь тэсэн ядан, хоног тоолон хүлээж байсан хосууд болох Брэд Питт, Анжелина Жоли нар 7 жил хамт амьдарсны эцэст гэрлэлтээ батлуулснаас гадна Ким Кардашн, Кание Уэст, жүжигчин Жорж Клууни гээд дэлхийн урлаг соёлын олон олон алдартнууд өөрсдийн хайр...
  • Супербаатрууд бодит амьдрал дээр юу хийж явна вэ?
  • Кибер пластик мэс засал
    #Фотошопсурцгаая/ххх/
  • Судалгааны ажил гүйцэтгэх арга зүй
    1. МОНГОЛ УЛСЫН БОЛОВСРОЛ, СОЁЛ, ШИНЖЛЭХ УХААНЫ ЯАМ ШИНЖЛЭХ УХААН ТЕХНОЛОГИЙН ИХ СУРГУУЛЬ Ч. Авдай, Д. ЭнхтуяаСУДАЛГАА ШИНЖИЛГЭЭНИЙ АЖИЛ ГҮЙЦЭТГЭХ АРГА З Ү Й , (СТАТИСТИК БОЛОВСРУУЛАЛТ, МАТЕМАТИК ЗАГВАРЧЛАЛ, ОНОВЧЛОЛ) Нэмж засварласан хоёр дахь хэвлэл Редактор: Академич Ч. Авдай ...
  • Маш хялбар сонжоо: Танд хамгийн чухал нь юу вэ?
          Дараах асуултууданд бодолгүйгээр хамгийн түрүүнд толгойд бууснаараа хариулаарай. Энд ямар ч логик сэтгэлгээ хэрэггүй гэдгийг анхааруулья. 1. Та өөрийгөө хэн нэгэнтэй хамт ойд явж байна гэж төсөөл. Тэр хэн бэ? 2. Ойд нэг араатантай таарлаа. Тэр ямар амьтан байсан бэ? 3. Амьтантай таараад та ямар үйлдэл хийх вэ? 4. Та үргэлжлүүлэн явсаар ойн заха...
  • Энэ бол хайр
  • ӨВГӨДИЙН ҮНЭТ СУРГААЛЬ
    Монголчууд, өвөг дээдэс маань нүүдлийн аж ахуй эрхлэн амьдрахдаа олон зүйлийг ажиглаж, хойч үедээ зөвлөж, сургааль болгон айлдаж ирсэн байдаг. Тэр нь бидний амьдралд өдөр бүхэн хэрэглэгддэг байсан ч суурьшмал амьдралтай болохын зэрэгцээ бидний байгальтай харьцах боломж цөөрч байгаа тул ахуйн энэхүү сургаалиудыг мартахад хүргээд байгаа. Тиймээс бага ч болов АМЬДРАХУЙН АЛТАН СУ...
  • Оросын армийн шийтгэл
    Алдаа хийсэн цэргүүдийг хэрхэн шийтгэдэг болохыг гэрэл зургийн хальснаа буулгасан байна. 1. Гар утас ашиглаж байгаад баригдсан цэрэг 2. Зэвсгийн хамт илтгэж чадаагүй цэрэг 3. Олон нийтийн газар тамхи татаж байгаад баригдсан 4. Жадаа мартсан цэрэг
  • Дэлхийн хамгийн сонирхолтой баярууд
    1. Тайландын дэнлүүний баяр 2. Португаль, Урлагийн баяр 3. Энэтхэг, Өнгөний баяр 4. Япон, Өвлийн гэрлийн баяр 5.  Шотланд, Golden-Retriever үүлдрийн нохойны баяр 6. Унгар, Өвлийн айдас үргээх баяр 7. Япон, Саппоро цасны баяр 8. Грек, пуужингийн баяр 9. АНУ, Лусын дагинасын баяр 10. Испани, Помидорны баяр
  • ЯС ХӨНДӨХ /өгүүллэг/
    Уулын хөндийд хоёр нуур бий. Доод нуур нь мөнгийг хайлуулаад давтсан мэт гялтганан мэлтэлзэх атал дээд нуурын ус уулын бараан сүүдэрт дарагдаад үхмэл гүн ногоон авай. Миний нүүр хөлсөндөө зууралдана. Гэдрэг харвал гишгэж нугарсан өвс дэрсэн дээр улаан цус тусчээ. Тэрхүү цусны дуслууд гүйлдэн хөдлөх шиг. Дахиад хамраас бүлээн цус садран гарч ирлээ. Би сандран бүснийхээ үз...
  • Odnoo's talk show - Жүжигчин Амбий агсан
    Жүжигчин Амбий агсны маань хөгжилтэй сайхан ярилцлагыг үзээрэй. Хөржилтэйн дээр бас сургамжтай, гоё ярилцлага байна. Гоё жүжигчин, сайхан хүн байсан шүү. Харахаар л бараг инээд хүрдэг сайхан хүн байсан шүү. Маш сургамжтай юм ярьж байна. Баахан инээлээ заавал дуустал нь үзээрэй.
Та соёлтой, боловсон, хуулийн хүрээнд сэтгэгдлээ үлдээгээрэй. Баярлалаа.
  • 500 тэмдэгт
  • болих
  • оруулах

Холбоо тогтоох

Та Like дарж манай мэдээллийг авч байгаарай.