ЧӨЛӨӨТ АГУУЛГА

МОНГОЛЧУУД 1947 ОНД “ӨВЛИЙН ӨВӨӨ”-ТЭЙ “УУЛЗЖЭЭ”.


2016 оны 01 сарын 13, 17:06
Өвлийн өвгөний түүх: Өвлийн өвгөн буюу Дед морознь Оросын Вологодскийн нэгэн эртний тосгон Устюг-т амьдардаг гэх бөгөөд 1870 оны үед Оросын ард түмний шинэ жилийн бэлгэдэл болжээ. Славчууд анх МЭӨ XY зууныг хүртэл Юллианы тооллын дагуу жил бүрийн 3-р сарын 1-нд тэмдэглэж байгаад 1348 оноос Москва хотод 9-р сард тэмдэглэдэг болжээ. XYIII зуунд европчууд католик шашинтай болж Григорын тоололд шилжсэний дараа оросууд 1919 оноос эхлэн Григорийн тооллоор шинэ жил тэмдэглэх болж “С Новым годом” хэмээн мэндчилэх болжээ.

 

Домгоор бол, Хүмүүс эхлээд өвлийн өвгөнд бэлэг өгдөг заншилтай байжээ. Хүмүүсийн ядуу зүдүү, өлмөн зэлмэн амьдрал нь өвөг дээдэс, бурхан шүтээн, лус савдагт өргөл барьц өгөөгүйгээс болсон гэж үзэж байв. Тиймээс лус савдгаа аргадахын тулд мал адгуусны арьсаар муухай зүстэй мануухай босгон Өвгөн савдаг хэмээн нэрлээд өмнө нь өргөл барьц өргөдөг байжээ. Өвгөн савдагийн зан авир ширүүн байдаг ч сайхан сэтгэлтэй, сайн хүмүүсийг ивээлдээ авч муу муухай сэтгэл агуулсан хүнийг шидэт амьсгалаараа үлээгээд л хөлдөөчихдөг гэж итгэж иржээ. Цаг хугацаа он жилүүд өнгөрсөөр өвгөн савдагийн нэр аажимдаа өөрчлөгдөн Улаан хамарт өвөө, Цагаан өвөө, Өвлийн өвөө гэх мэтээр нэрлэгдсэн аж. Өвгөний арьсан хувцас газар шүргэм урт цагаан нэхий дээлээр солигдон, сахал нь шулуун өтгөн ургаж,  дугуй бариултай таван хошуу бүхий урт таяг тулдаг болж, эсгий цагаан гутал өмсөж, гурвалсан цагаан морьд хөлөглөн ирж, айл бүрийн хаалга үүдээр морилон орж ирдэг болж гэнэ.


 

Шинэ жилийн гацуурыг Скандиновын орнуудаас үүсэлтэй гэж үздэг ба Европын орнуудад 150 жилийн өмнөөс  12-р сарын 25-нд хотын гудамжинд болон гэртээ засаж, тоглоомоор чимэглэн гэрэл асаадаг болжээ.  Шинэ жилийн баярын ширээнд заавал оргилуун дарс, бялуу тавьж, ногооны салад, жимсээр таваг засдаг уламжлал тогтож, тухайн орны Ерөнхийлөгч нь 12-р сарын 31-ны 00 цагт ард түмэндээ хандан үг хэлж, баярын хонх дуугаргадаг болжээ.

 

Монголчуудын хувьд, Шинэ жилийн баярын цэнгүүний хамгийн хүндтэй зочин Өвлийн өвөө нь Монголд хамгийн анх 1947 онд “иржээ”. Өвлийн өвгөний дүрд МУ-ын Ардын жүжигчин Г.Гомбосүрэн гуай 28 настай байхдаа “тогложээ”. Түүнээс хойш тасралтгүй 50 гаруй жил өвлийн өвгөний дүрд хувирч үе үеийн хүүхдүүдэд баргил сайхан хоолойгоороо мэндчилгээ дэвшүүлэн амтат чихэр, алим жүржийн бэлэг түгээсээр иржээ. Г.Гомбосүрэн гуайгаас хойш Монгол өвлийн өвгөний дүрийг МУ-ын Ардын жүжигчин Д.Жаргалсайхан, МУ-ын Гавъяат жүжигчин З.Жарантав, Б.Жаргалсайхан нар “албан ёсоор” амилуулжээ. Жил бүрийн төгсгөлд цасан охидоо дагуулан ирж тухайн жилд сурсан мэдсэн бүхнээрээ шалгарсан шилдэг тэргүүний хүүхэд багачууд, ажилтан ажилчдад бэлэг гардуулан урамшуулж “Шинэ жилийн мэнд” хэмээн мэндчилдэг ёсон тогтжээ.

 

Өвлийн өвгөний хувцас цагаан байдаг нь ариун цагаан сэтгэл, уужим саруул ухаан, амар амгалан байдлыг илтгэдэг бол цагаан сахал нь урт насыг бэлгэддэг. Малгайных нь орой улаан сампин зангилаатай байдаг нь Улаан залаат монголчууд гэсэн утга ажээ.

 

...Цал буурал өвгөн аав нь цас мөсний их орноос цан хүүрэг татуулан, үүлтэй тэнгэрээс доогуур үзүүртэй модноос дээгүүр, цалин цагаан морио унаад, цасан охидоо дагуулан бүжсээр, Цадиг түүхийн алтан өлгий болсон, Амжилт бүтээлийн эзэд, Алдар гавъяаны ирээдүй Хүүхэд багачууд та нартайгаа уулзахад урамтай байна, баяртай байна... хэмээн мэндчилсээр орж ирдэг.

 

Монголын “Сүлд модны наадмын дуу” нь анх 1959 онд зохиогджээ. Төрийн шагналт хөгжмийн зохиолч С.Гончигсумлаа, Соёлын гавъяат зүтгэлтэн, яруу найрагч Ж.Бадраа нар зохиосноос хойш 56 жил улиран оджээ. “Цалин мөнгөн тэнгэртээ цасан угалз наадуулсан, Цагаан торгон өмсгөлдөө цацаг чимгээ сагсуулсан...” хэмээх энэ түүхэн дууг 1962 онд МУ-ын Ардын жүжигчин Б.Зангад гуай дуулж Монголын радиогийн алтан сан хөмрөгт бичүүлжээ. Мөн шинэ жилийн цэнгүүнийг “Уран хас” бүжгэн жүжгийн аягүйгээр төсөөлөх аргагүй бөгөөд монголчууд бид аль хэдийн “шинэ жилийн вальс” хэмээн нэрлэж заншжээ. Уран хас-ыг 1973 онд МУ-ын Төрийн шагналт, Ардын жүжигчин Э.Чулуун гуай зохиожээ.

Эх сурвалж:  www.touristinfocenter.mn

САНАЛ БОЛГОХ НИЙТЛЭЛ

  • Банана ашиглан хийсэн гайхалтай бүтээлүүд
  • Хоолонд дурлагсдад зориулсан гоёл чимэглэлүүд
    Япончууд үнэхээр хоолонд дуртай ард түмэн бололтой. Учир нь тэд янз бүрийн хоол зууш бэлтгэхээс гадна төрөл бүрийн хоол, хүнсний хэлбэртэй гоёл чимэглэлийг ч зүүх дуртай аж. Хоол, хүнсний хэлбэртэй дараах содон гоёл чимэглэлүүдийг Япон улсын "Hatanaka" гэх компани үйлдвэрлэдэг бөгөөд тэдний эдгээр бүтээгдэхүүнүүд нь маш гүйлгээтэй байдаг байна. ...
  • Та тэднийг таньж байна уу?
    Сүүлийн үед Диснейн хүүхэлдэйн киноны гол баатрууд болох үзэсгэлэнт гүнж болон ханхүү нарыг дүрийг янз бүрийн хувилбараар дүрслэх болсон. Хамгийн сүүлд л гэхэд тэднийг жинхэнэ хүнтэй жишин зурсан зургууд цахим ертөнцөд ихэд тархаж олон хүмүүст ч таалагдсан. Харин энэ удаад та бүхэнд эдгээр үзэсгэлэнт гүнжүүдийн үндэс угсааг өөрчилсөн сонирхолтой зургуудыг хүргэж байна. Элса Ариэл Ү...
  • Халамцуу Борис Елцин
  • Өвөрмонгол эмч залуу Монголын хошин урлагийнханд хандаж ингэж хэллээ
    Би бол Өвөр Монголын энгийн нэгэн эмч хүн юм. Хүмүүний бие махбодыг зовоодог өвчин зовлонг эмчлэх тангарагтай хүн. Миний хувьд уран бүтээлч урлагийн хүнийг бол оюун санааны эмч гэж үздэг. Одоо хүмүүс оюун санааны хүнд өвчинд нэрвэгдсэн, шуналын сэтгэл, хувиа хичээх сэтгэл, атхаг дүүрсэн энэхүү цөвүүн цагт урлагийнхны дуу хоолой бол ард түмний оюун санааны өвчнийг засах эм байх ёст...
  • Мушгиа Оригами
  • БИД ХОЁРЫН ОРОЙ /алгын чинээ өгүүллэг/
    “Аа, бас л гар явчихлаа...” Тэр агшинд ийн харамсан бодсон боловч хүүгийн минь царай аргагүй атиралдан ирээд уйлж гарав. Жаахан ч болохгүй юм хийгээгүй байхад нь. Эвий дээ. Өвдсөн байх даа? Өвдөлгүй яахав дээ. Хацар нь улайсан хүүгээ тэврэн авч “Ээжийгээ уучил, уучил” гэж дахин давтан хэлэв. Газар сөхрөн нулимс дуслуулан суух эхийгээ, хүү минь нэг мэдсэн...
  • МОНГОЛЫН НУУЦ ТОВЧОО [сонсох ном]
    Монголын Нууц Товчоо нь Монголчуудын уг гарлаас эхлээд Чингис хаан нас эцэслэж Өгэдэй хаан ширээнд суусан үеийг өгүүлсэн байдаг энэхүү судрыг сонсох хэлбэрээр оруулж байна.Нууц товчоо нь нийт 12 бүлэгтэй: Тэмүжиний уг гарал ба бага насны үеЧингисийн идэр насМэргидийг сөнөөсөн ба Тэмүжиний Чингис хаан цол өргөмжлөгдсөн ньЖамуха ба Тайчуудтай тэмцсэн ньТатарыг сөнөөсөн ба Ван хантай эвдэрс...
  • Юу ойлгож ядаад байгаам бэ, би хүнтэй суумаар байна новшоо
    Эмэгтэйчүүдээ гэж ойлгоход бас хэцүү шүү. Эрчүүд бид яахав. Нэг бүсгүй таалагдсан бол түүндээ очиж хэлээд, найрах гээд үзнэ. Харин чадахгүй бол, хаягдсан бол, тоогдоогүй бол жаахан үзнэ. Тэгээд бүр чадахгүй бол зүгээр л дараагийн хүнрүүгээ явна. Харин бүсгүйчүүд, охидууд маань дээх нь үед цэвэр ичимтгий Монгол бүсгүйн зангаараа өөрийгөө бүрэн илчилж чаддаггүй, нуугаад л , нөгөөхийгөө на...
  • Х.Баттулга Сталин, Гитлерийн сүнсийг босголоо
    Хотын дарга Э.Бат-Үүл журмын нөхөр, анд "Женко" Х.Баттулгын тухай жигтэйхэн цочирдож ярьж байлаа. Тэрээр "Цочирдмоор зүйл харлаа. Х.Баттулгыг Сталин, Гитлерийн сүнсийг босгож ирнэ гэж би яаж мэдэхэв дээ? Ийм ардчилсан үзэлтэн, ийм цэргийн коммунист гэж би яаж мэдэхэв дээ? Энэ хүн юу ярьж байгаагаа ойлгохгүй байна" гэж ярилаа. Нэлээд ноцтой л юм ярьсан болохоор Буурал ...
  • Шилдэг гэрлэх саналууд
  • Үндэсний хобби: Германчуудын бараг 90 шахам хувь нь барбекю хийдэг
    Герман Улсын 10 хүн тутмаас 9 хүн грилл дээр дуртай мах, эсвэл ногоо шардаг бол ердөө үлдсэн хэсэг нь огт барбекю хийдэггүй байна. Германчуудын бараг шахам 90 хувь нь барбекю шардаг болохыг ням гарагт буюу 05 сарын 02 өдрийн Dpa агентлагаас явуулсан санал, асуулгын үр дүнгээс харж болно. Тус агентлагийн захиалгаар олон нийтийн санал, асуулгын YouGoy хүрээлэнгээс явуулсан судалгааны да...
  • Ирина Шейкийн дараагийн амраг хэн байх бол?
    Загвар өмсөгч Ирина Шейк алдарт хөлбөмбөгчин Кристиан Роналдогоос салснаа зарласан тухай хэвлэлээр саяхан шуугиж байсан. Гэтэл  сар бололгүй Двейн Жонсонтой аальгүйтэж амжсан бол дараагийн амрагаараа Льюис Хамилтоныг сонгосон  гэх. Тэдний харилцаа удаан үргэлжилж чадах болов уу? Залуу нисгэгчид уйлах хэрэг гарахгүй байгаа? 
  • Зурагчин Dheera Venkatraman: Монголын өвөл
  • Гайхалтай түүхэн зургууд
    Арнольд Шварценеггер анх удаа Нью- Иорк хотод ирээд буй нь. 1968 он Мухаммед Али үсрэхээр оролдож байна, 1968 он Одри Хепберн болон түүний янзага 1958 Жолооны үнэмлэхгүй атлаа машин жолоодож яваад баригдсан Билл Гейтс, 1977 он Барак Обама сургуулийнхаа сагсан бөмбөгийн багийн хамт Жими Хендрикс болон Мик Жаггер,1969 он Мадонна,Стинг болонТупак Шакур Эрнест Хемингуэйн пасспо...
  • Сошиал сүлжээнд юу нийтэлж болохгүй вэ?
    Зарим нэг нь эдгээр машины мөрөөдөл болж байхад зарим нэг нь хог дээр гаргаж хаях аж. Сэтгэлийн бэлтгэлтэй байгаарай, доорх мэдээллийг үзээд нулимс тань өөрийн эрхгүй гарах вий. Үнэтэй машиныг хог дээр хаядгаараа Дубай хот дээгүүр бичигдэнэ Худалдаа наймааны гэрээ хэлцэл эсвэл үл хөдлөх эд хөрөнгийн хэлцэл нь ашиг орлого өгөлгүй бүтэлгүйтэж дампуурал зарласан гадаадын хөрөнгө оруул...
  • Эцэг эхчүүдийн түгээмэл асуудаг 9 асуултын хариу
    1. Хүүхдээ хэр ойрхон хөхүүлэх вэ? Заавал цаг барих шаардлагатай юу? Хүүхдийг хүссэн үед нь, өдөр шөнөгүй, хоногтоо 8-аас доошгүй удаа хөхүүлнэ. Хүүхэд цадаж хөхөхөө больтол нь хөхүүлнэ. Цаг барих шаардлагагүй. 2. Хүүхэд хөхөндөө цадаж буйг яаж мэдэх вэ? Хүүхэд жингээ хэвийн нэмж (Ягаан дэвтэр дэх жингийн муруй), баас шээс нь элбэг байгаа бол цадаж байна гэсэн үг. Түүнчлэн хүүхэд хөхсни...
  • Өвөө болох гэж буй эрийн анхны сэтгэгдэл
  • ХҮҮХЭД ХУЛГАЙЛАВ
    Дуугарахыг нь хүлээж суусан эрдэмтний утас жингэнэн дуугарав. Эрдэмтэн утсаа авлаа. Гялтгар хар харилцуурын цаанаас: - Байна уу, гэрийн эзэн байна уу? гэх бүдүүн, баргил нам дуу сонстов. - За, би байна. - Алдартай зохион бүтээгч, эрдэмтэн Эстрела гарцаагүй мөн биз? - За тийм байна, мөн байна. Ингэхэд та өөрөө хэн бэ? - Тэр хэлж болохгүй, гэхдээ ямар хэргээр гэдгийг та бараг гадарласан б...
  • "Hotel Transylvania 2" хүүхэлдэйн киноны трэйлэр гарчээ
    Энэ ангид ач хүүгээ хүмүүжүүлэх гэж оролдож байгаа Дракулагийн хөгжилтэй адал явдал гарах ба хүүхэлдэйн кино ирэх 9-р сарын 25-нд АНУ-д нээлтээ хийх юм байна.
Та соёлтой, боловсон, хуулийн хүрээнд сэтгэгдлээ үлдээгээрэй. Баярлалаа.
  • 500 тэмдэгт
  • болих
  • оруулах

Холбоо тогтоох

Та Like дарж манай мэдээллийг авч байгаарай.