МЭДЭЭ

Ерөнхийлөгчийн багш, Харвардын ИС-ын Профессор Дийн Уиллиамс Монгол залууст "ЖИНХЭНЭ МАНЛАЙЛАЛ" сэдвээр лекц уншлаа


2016 оны 03 сарын 14, 15:35

12799346_10153454187601334_500734000856000462_n
JCI Монгол ТБ Байгууллагын Үндэсний ерөнхийлөгчийн нэрэмжит XIV академи өнгөрсөн амралтын өдрүүдэд /гуравдугаар сарын 12-13/ Бэст Вестэрн Примерь ТУУШИН зочид буудалд болж өнгөрлөө.
Жэй Си Ай Монгол ТББ нь АНУ-д төвтэй, дэлхийн120 гаруй оронд  
5,000 орчим салбар байгууллагын 18-40 насны 200,000 гаруй идэвхтэй гишүүдтэй олон улсын, залуучуудын тэргүүлэх зэргийн байгууллага юм. Тус байгууллагын гишүүн бус ч дэлхий даяар тэдний үйл ажиллагаанд оролцдог, дэмждэг 1,000,000/нэг сая/ илүү дэмжигч гишүүд байдаг.
Тэд Идэвхтэй, эерэг залуу удирдагчид, ажил хэрэгч хүмүүсээр эгнээгээ тэлсэн сайн дурын байгууллага бөгөөд маш олон төсөл хөтөлбөрийг нийгэмд чиглэн зохион байгуулж, хэрэгжүүлдэг. Байнгын үйл ажиллагаатай байж НҮБ-тай хамтран Саммит зохион байгуулж, Ази-Номхон далай, Африк, Европ, Америк гэсэн дөрвөн бүсийн чуулган, Дэлхийн чуулганыг зохион байгуулж, залуус өөрсдийн нийгэмд тулгамдсан асуудалд шийдэл хайдаг, ярилцдаг, төсөл хөтөлбөрөөр дамжуулан тухайн асуудлыг шийдвэрлэдэг, шийдвэрлэхэд гар бие оролцдог байгууллага юм. Тус байгууллага нь 1992 онд анх Монгол улсад салбар нь байгуулагдаж байсан бөгөөд түүнээс хойш 25 жилийн ойгоо угтаж буй  JCI Монгол байгууллага нь өдгөө 13 салбартай, 700 гаруй гишүүнтэй үйл ажиллагаагаа явуулж байна.

Уламжлал болон зохиогддог энэ удаагийн XIV Академид энэ жил нэгэн хүндтэй зочин ирсэн нь Харвардын их сургуулийн Кеннедигийн сургуулийн профессор Дийн Виллиамс юм. Тэрээр дэлхийд манлайллын чиглэлээр шинэ онол боловсруулсан нэр хүндтэй эрхэм юм.

Тэрбээр хоёр өдрийн турш JCI-ийн гишүүдэд манлайллын тухай сонирхолтой хичээл зааж, оюуны хөрөнгө оруулалт хийлээ. Арга хэмжээний үеэр бид түүнтэй уулзаж манлайлал, Монгол орны хөгжлийн гарцын талаар яриа өрнүүлснээ танд хүргэж байна.


-Харвардын тэргүүлэх зэргийн профессор учраас таныг урьж хичээл заалгах сонирхолтой газрууд олон байх. Яагаад Монголыг сонгож, зорьж ирэх болсон бэ?

-Юуны түрүүнд энэ академид багшлахаар уригдсан. Гэхдээ 2002 онд миний нэг шавь Монгол хүн байсан. Тэрээр одоогийн Монгол улсын Ерөнхийлөгч Ц.Элбэгдорж. Тэгээд би Монголд ирж үзье гэж боддог байлаа. Энэ удаад завшаан гарсан учраас ирсэн байгаа.

-Та хоёр өдрийн сургалт хийж байгаа юм байна. Эхний өдрийн хичээл нь жинхэнэ манлайллын талаар байсан. Жинхэнэ манлайлал, хуурамч манлайлал гэж юу вэ?

-Жинхэнэ манлайлал гэдэг нь аливаа асуудал үүсэх юм бол түүнийг гаргаж ирж, шийдэх тал дээр бүтээлчээр хандаж ажиллахыг хэлж байгаа юм.  Эсрэг буюу хуурамч манлайлал нь асуудлыг нуун дарагдуулах хандлагатай байдаг. Гол ялгаа нь энэ.

-Таны өнөөдрийн сургалт ямар сэдэвтэй байв?

-Өнөөдрийн нийгэм манлайлагчдыг өөрчлөлтийн төлөөлөгчид байх шаардлага тавьдаг. Учир нь өнөөгийн нийгэмд манлайлагч хүн аливаа засаг захиргааны нэгж, компанид ямар ч албан тушаал харгалзалгүй манлайллыг үзүүлэх бололцоотой.

Жишээ нь JCI Монгол манлайлагч залуусаас бүрдсэн байгууллага юм. Эд нийгмийн аль ч давхаргад манлайлал үзүүлдэг залуус байдаг юм байна. Ардчилсан нийгэмд үүнийг аль болох дэмжиж байх ёстой.

10477093_939470562773745_8458782433724532630_n_1Ерөнхийдөө хоорондоо уялдаа холбоотой нийгэмд ашиг сонирхлын бүлгүүдийн дундах зааг ялгааг эвдэж, бие биенээ ойлголцож, харилцаа холбооны гүүрийг барьж байх хэрэгтэй. Манлайлагч хүнээс ийм чадвар шаарддаг болсон. Өнөөдрийн сэдэв бол үүнийг хэрхэн, яаж хийх ёстой вэ гэдгийг ойлгуулах зорилготой.

-Таныг олон улсын засгийн газар, томоохон корпорациуд, боловсролын системд судалгаа хийж манлайллын тухай өөрийнхөө шинэ онолыг хөгжүүлсэн гэж сонссон. Та энэхүү онолынхоо тухай мэдээлэл өгөөч. Гол санаа нь юу вэ?

-Аливаа компани, засаг захиргааны байгууллагад удирдагч хүн, манлайлагч хүн хоёрыг нэг ойлголт гэж үздэг. Манлайлагч хүн байна гэдэг манлайллын үйлдэлтэй байхыг хэлнэ. Үүнээс биш захиран захиргаадах эрх мэдэлтэй хүн манлайлагч биш. Эхний суурь ойлголт нь энэ.

Хоёр дахь ойлголт нь хуучны манлайллын арга барил нь өөрийгөө бусдаар дагуулах, хүсэж байгаа зүйлээ хийлгэх байсан бол орчин үед үүний эсрэгээр буюу хүмүүсийг сэдэлжүүлэх, хүсэл эрмэлзлэлийг нь төрүүлэхэд орчин цагийн манлайлал оршино.

Хүүхдээр жишээ авахад та тэднийг бие даасан, чадварлаг болоосой гэж боддогтой адил багийнхнаа тийм байдлаар манлайлах хэрэгтэй.

Одоогийн нийгэмд тулгараад байгаа асуудлууд нэг хүний бүтээлч сэтгэлгээн дээр тулгуурлах боломжгүй. Харин байгууллагаас, нийгмээс, системээс гарсан бүтээлч сэтгэлгээ асуудлуудыг шийдэж чадна. Манлайлна гэдэг нь хүмүүсийн төлөө үйлдэл хийх биш хүмүүстэй хамт хийх юм.

Гурав дахь санаа нь хуучны манлайллын арга нь тухайн хүн өөрийнхөө бүлэг, багийг удирдаад аваад явах байсан бол өнөөдрийн нийгэмд тулгамдаж буй асуудлууд хоорондоо уялдаа холбоотой, нэг бүлэг хүмүүсээс даваад гарчихсан. Тийм учраас зөвхөн өөрийн бүлэгтээ биш бүлэг хооронд манлайлах шаардлага гарч байна.

Зарим асуудлууд нэг улс орныг бус олон улс орныг, магадгүй хүн төрөлхтний шийдэж чадахгүй асуудал байдаг. Тэгвэл хүмүүс шийдлийг нь олоход, бүтээлч байхад манлайлагч хүн туслах хэрэгтэй болсон.

Мөн орчин үед ихэнх тохиолдолд манлайлагч хүн дэлхий нийтийн өөрчлөлтийн зохицуулагч байх шаардлагатай болж байна. Дэлхий маш хурдацтай өөрчлөгдөж байгаа. Тиймээс манлайлагч хүн зөвхөн өөрийнхөө, багийнхаа асуудалд анхаарал хандуулахаас гадна дэлхий нийтийн өөрчлөлтөнд мэдрэмжтэй хандах хэрэгтэй.

Хуучны манлайлал нь илүүтэй овог аймгийн шинэ чанартай, тухайн бүлгийнхнээ хооллох ундлах, аюулгүй, ашиг орлоготой байлгах гэдэгт анхаарлаа хандуулдаг байсан бол одоо зөвхөн өөрийн бүлгийн асуудалд анхаарлаа хандуулаад яваад байх юм бол тэднийг хамгаалж, тэжээж чадахгүй.

10606113_1124983397546020_8312848933419417076_n"Хөгжил дэвшил бол аль нэг хүний шийдэх ёстой асуудал биш олон манлайлагчдын шийдэх асуудал"

-Монголчууд энэ цаг үед хөгжлийн гарцаа хайж байна. Биднийг хөгжлийн гол саад бэрхшээл нь юу гэж та харж байгаа вэ. Мөн бидэнд ямар манлайлагчид хэрэгтэй вэ?

-Бэрхшээлийг эхлээд томъёолох хэрэгтэй. Ер нь бол дараах зургаан бэрхшээл аль ч улс орон, байгууллага, албан газарт тохиолддог. Үүнийг шийдсэнээр хөгжлийн үүд нээгддэг.

Нэг дэх нь Хөгжил, дэвшлийн бэрхшээл:  Энэ үед үүссэн асуудлыг тухайн бүлэг хүн шийдэх чадвартай болтол нь хөгжүүлэх ёстой. Энэ хөгжүүлэлтийг хийх хүн, баг, хамт олонд энэ төрлийн бэрхшээл байнга тохиолдож байдаг.

Хоёр дахь нь Шилжилтийн бэрхшээл: Хүмүүс хөгжиж дэвшихийн тулд аливаа хуучин арга барил, дадал зуршлаа хаях, магадгүй үнэт зүйлсээ өөрчлөх, сэтгэлгээний арга барилаа солих шаардлага гарна. Энэ нь маш хэцүү үе юм. Монгол Улс он удаан жил нүүдэлчин амьдарсан ард түмэн. Одоо орчин үед хот суурин газарт шилжин амьдрах болсон тул зарим нэг үнэт зүйлс, соёл, дадал зуршлаа хаях шаардлагатай.

Гурав дахь нь Хадгалах хамгаалах бэрхшээл: Зарим чухал зүйлсийг хадгалж, авч үлдэх шаардлагатай байдаг. Монгол Улс эртний түүх соёлтой ард түмэн. Нэг өдөр сэрэхэд л хамаг зүйлээ хаяад, өөрсдийгөө хэн болохыг мартчихсан байх вий. Тийм болохоор хадгалан хамгаалах бэрхшээлийг даван туулахын тулд юуг авч үлдэх ёстойгоо сайн мэдэх хэрэгтэй.

Дөрөв дэх нь Идэвхтний бэрхшээл: Аливаа асуудлыг гаргаж ирж, шийдэх талаар ярилцах, зоригтой дуугардаг байх хэрэгцээ бий. Хөгжихийн тулд энэ заавал хийгдэх ёстой.

Тав дахь нь Хямралын бэрхшээл: Дэлхийн өөр нэг буланд ямар нэг хямрал болоход бидний өдөр тутмын амьдралд нөлөөлдөг болчихсон. Үүнээс болж хүмүүс сэтгэл санаагаар унадаг, гутардаг. Энэ гутралыг даван туулах, хүмүүсийн сэтгэл санааг засах, завь гэж үзвэл завин дээр нь авч үлдэхэд нэг төрлийн манлайлал шаардлагатай.

Зургаа дахь бэрхшээл нь Бүтээлч сэтгэлгээний бэрхшээл: Монгол Улс хөгжихөд маш их бүтээлч сэтгэлгээ шаардлагатай. Үүнд сэтгэн бодох, төсөөлөх, турших чадварууд хэрэгтэй. Мөн аливаа алдаагаа даван туулах чадвар ч чухал юм.

Энэ зургаан төрлийн бэрхшээлийг бүгдийг нь шийддэг хүн байна гэдэг боломжгүй зүйл. Дээрх асуудлыг шийдэхэд зургаан өөр төрлийн манлайлал хэрэгтэй.

Эдгээр манлайлагчдыг Монгол Улс бий болгож чадаж байна уу гэдэг асуудал. Хөгжил дэвшил бол аль нэг хүний шийдэх ёстой асуудал биш олон манлайлагчдын шийдэх асуудал. Ингэж байж улс орны хөгжлийн гарц гарч ирнэ. 

-Ярилцсанд баярлалаа.

САНАЛ БОЛГОХ НИЙТЛЭЛ

  • Ипотекийн зээлийг 5% болгохын өмнө хариулах ёстой 5 асуулт
    Зээлийн хүүг бууруулах гэж байгаа нь сайн хэрэг. Гэхдээ үүнээс өмнө дараах асуултуудад хариулах шаардлагатай. Хэрвээ хариулж, няцааж чадахгүй бол энэ хөтөлбөрийг амьдрах чадваргүй болгож, цаашид олон залуусын зээл авах боломжийг хаах болно.1. Хөтөлбөрийн зорилготой харш. Хөтөлбөрийн зорилго бол иргэдийг урт хугацаатай орон сууцны зээлээр хангах, түүнээс биш гацсан барилгын салбарыг ...
  • 12 ордны зурхай: Тэдний сул тал
     Хонины орд: Түргэн зан Хониныхны маш түргэн ууртай ба уурласан үедээ маш бодлогогүй үйлдэл хийхээс буцдаггүй. Тиймээс эргэн тойрныхон чинь таны уурыг хүргэхгүйн тулд үргэлж хичээж байдаг.  Өөрийн уур уцаараа хянаж сурцгаая, Хониныхоон!Үхрийн орд: ЗөрүүдӨөрийн үзэл бодолдоо хэт үнэнч Үхрийнхэн нэгэнт л шийдсэн бол эргэж буцдаггүй зантай.  Бусад хүмүүс юу гэж хэлэх нь чуха...
  • Юуг ч хэзээ ч хийхэд оройтдоггүйг баталсан хүмүүс - Үргэлжлэл №2
    Нас бол зүгээр л тоо гэж ярьдаг хүмүүс олон байдаг. Түүнчлэн юуг ч хэзээ ч хийхэд оройтдоггүй гэж ч ярьцгаадаг. Харин эдгээр ярианууд үнэхээр үнэн болохыг баталсан Жеффри Лайф болон Андрей Чирков нарыг өмнөх дугаартаа танилцуулж байсан билээ. Тэд өөрсдийн амьдралд эрс өөрчлөлт шинэчлэлтийг хийгээд зогсохгүй бусдад ч гэсэн итгэл найдвар хайрласан гайхалтай хүмүүс бөгөөд энэ удаад ч ...
  • Iphone хэрэглэгчдэд хүргэх ашигтай зөвлөгөө
         Iphone гэх ухаалаг утас нь аль улсад үйлдвэрлэгдсэнээс үл хамаараад үйлдлийн систем буюу IOS нь Apple корпорацийн төв сервертэй холбогдсон байдаг бөгөөд тухайн утасны үйлдлийн системд доголдол үүсэх бүрт мэдээллийг төв сервер рүү  мессежээр илгээдэг. Ийм шалтгааны улмаас Iphone хэрэглэгчид сар бүр 3000-5000 төгрөг илүү төлдөг байна. Үүнийг болиулах их э...
  • Dita Von Teese дотуур хувцасны коллекц гаргажээ
    Dita Von Teese алдарт загвар зохион бүтээгч Christine Louboutine-тэй хамтран дотуур хувцасны коллекц гаргасан байна. Тэдний хэлснээр энэ цуврал тун нарийн хийцтэй, биеийн галбирыг тодотгосон бүтээл болсон гэнэ. Эх сурвалж: www.fashiondesignweeks.com
  • Нөхрөө хардсан нь
    Манай нөхөр ойрд их хачин боллоо. Мэссеж нууж бичээд л. Утас нь дуугарвал сандарч тагтан дээр гарч яриад л. Нэг л биш. Намайг унтуулчаад өөрөө ямар нэгэн зүйл хийнэ. Яг юу хийж байгаан бол гэхээр хөөрхий миний муу нойр намайг дийлж нэг мэдэхэд өглөө болж ажилдаа явах цаг болчихно. Үе үе орой алга болдог боллоо. Миний уур хүрсээр. Яг юу болсон юм бол? Хэн юм бол? Хэн миний нөхрийг өө...
  • ШИВЭР МОЛЦОГ ХАНДГАЙ (ALCES ALCES PFIZENMAYERI ZUKOWSKI, 1910)
    Баг. Туруутан - Artiodactyla Овог. Бугынхан - Cervidae Статус: Нэн ховор зүйл. ДБХХ-ны Улаан дансны ангилалын шалгуураар олон улсын хэмжээнд “анхааралд өртөхөөргүй”, бүс нутгийн хэмжээнд “устаж болзошгүй” хэмээн үнэлэгдсэн [1]. Таних шинж: Биеийн урт 300 см, сэрвээний өндөр 240 см, жин 570 кг хүрнэ [2]. Бие харьцангуй богино, том, лагс. Мөчид урт. Чих урт, сүүл...
  • Монгол мөрөөдөл ба үндэстний амбици
    Америк мөрөөдөл Америк мөрөөдөл гэх хэлцийг Холливудын кино, утга зохиолоос дуулаагүй хүн ховор. Гудамжны рэппэрүүд ч дуундаа үглэдэг энэ үгээр Барак Обама номоо гарчиглаж байв. Ягшмал тодорхойлолт байхгүй ч америк мөрөөдөл бол гарвал угсаа, арьсны өнгө, нас, хүйс, шашин шүтлэгээс үл хамааран хүн бүрт тэгш боломж, зорилгодоо хүрэх бүхий л бололцоог олгох идеал буюу үзэл санаа, үндэстни...
  • Digital хамтлаг эх орондоо ирлээ.
                      Монголын хип хоп урлагт томоохон байр суурь эзэлдэг Digital хамтлаг Европыг тойрон аялан тоглолт хийж гадаадад байдаг монголчууддаа томоохон бэлэг барьсан. Өнгөрсөн долоо хоногт тэд эх орондоо бууж, үнэнч Фенүүд нь "Гэртээ тавтай морил Digital" гэсээр Чингис хаан нисэх онгоцн...
  • ТОКИО ДАХЬ МОНГОЛЫН ӨДРҮҮД
    ХАВРЫН БАЯР-2015: ЯПОН ДАХЬ МОНГОЛ ТҮМНИЙ БАЯР "Хүний хүч: Монголын Ирээдүй" Энэ бол Хаврын баярын энэ жилийн сэдэв, уриа юм. Хаврын баяр гэж юу вэ?        "Хаврын Баяр" нь жил бүрийн 5-дугаар сарын эхний амралтын өдрүүдэд Токио хотын Хикаригаока цэцэрлэгт хүрээлэнд Монгол түмэн цуглаж, Монгол түүх, ёс заншил, ахуй, соёл, үндэсний ...
  • Тоглоомтойгоо өссөн тэжээвэр амьтад
  • “Үргээлэг”
    Орчин үеийн Монголын кино урлагийн хамгийн шилдэг бүтээлүүдийг амилуулсан, чадварлаг уран бүтээлчид болох Б.Амар сайхан, Г.Эрдэнэбилэг, С.Болд-Эрдэнэ, Б.Навчаа, Ж.Баясгалан нарын тоглосон “Үргээлэг” хэмээх уран сайхны кино тун удахгүй мэндлэх гэж байна. Кино драмын "А" группийн анхны уран бүтээлийн продюсерээр Прайм пикчерс, ерөнхий найруулагчаар Ж.Сэнгэдор...
  • СУМО БӨХИЙН ӨСВӨР ҮЕИЙН АВАРГА ШАЛГАРУУЛАХ "ВАНПАКҮ СУМО 2015" ТЭМЦЭЭН
    ХЭЗЭЭ: 2015.05.02/БЯМБА гараг/, 09:00 цагаас ХААНА: МОНГОЛ БӨХИЙН ӨРГӨӨ ЗОХИОН БАЙГУУЛАГЧ: JCI Монгол ТББ, JCI Токио ТББ, Монголын Сумо Бөхийн Холбоо, Зориг сан ДЭМЖИГЧ: Япон Улсын Элчин Сайдын Яам #ЗОХИОН БАЙГУУЛАГЧИЙН ТУХАЙ JCI Монгол байгууллага нь 100 жилийн түүхтэй JCI Байгууллагын гишүүн болсоор даруй 23 жилийн түүхэн замналыг бий болгоод байна. Ардчилал, шин...
  • Мөрөөдлөө биелүүлэхэд нас хамаагүй
    81 настай Хятад эмэгтэй Австрали руу хүүтэйгээ уулзахаар явахдаа анх удаа онгоцонд сууж үзжээ. Австралид очоод ирсэн жуулчдад шүхрээр хэрхэн буух хичээл санал болгодгийг дуулаад, хүүдээ шүхрээр үсрэх хүсэлтэй байгаагаа хэлж, эрүүл мэндийн шалгалт өгсний дараа хүслээ биелүүлсэн эмээ " Нас намайг мөрөөдлөөс минь холдуулж чадахгүй, шүхрээр үсрэх үнэхээр зүйрлэхийн аргагүй сайхан байлаа...
  • Хэзээ ч жаргадаггүй Мөнхөд манддаг алтан нар бол Ижий минь Та!
    Хайрт ах Д.Түвшинжаргалынхаа гэгээн дурсгалд зориулав. “Амьдралд тохиолдож болох хамгийн том харамсал бол өвчин юм байна. Нүдний минь өмнө бүхнээс илүүгээр шаналж суугаа ижийгээ би эрүүл саруул байхдаа ганцхан удаа ч болов баярлуулчихгүй яавдаа” Сайн байна уу? Ээжээ? Хүүгийнх нь чин сэтгэлийн үгс өртөөлөн хүрч байгаа энэхүү гайхалтай өдрийн мэндийг хүргэж байна. Хайртай хүү...
  • Бразил 2014 - Хөл бөмбөгийн дэлхийн аварга шалгаруулах тэмцээний хуваарь
    Улаанбаатарын цагаар Зургадугаар сарын 13. Баасан 04:00,  Бразил — Хорват   00:00,  Мексик — Камерун   03:00,  Испани — Нидерланд     Зургадугаар сарын 14. Бямба 06:00,   Чили — Австрали   00:00,  Колумб — Грек   03:00,  Уругвай — Коста-Рика   Зургадугаар сарын 15. Ням...
  • Нохдын нөхөрлөл
  • iphone худалдаж авахад...
    Гадаад үзэмж За энийг мэдэх бизээ булан эмтэрсэн эсэх мөн дуу нэмж хасах товчлуур бүтэн эсэх шил зэргийг иймэрхүү үзэгдлийн зүйлийг өөрийн нүдээр хараад мэдчих бололцоотой Системийн жижиг сажиг доголдол шалгах Ер нь авч л байгаа юм чинь Touchscreen дээр slide хийж мөн камерын хэвийн ажиллагааг шалгах, дуудлага хийгээд сонсох зэргээр  өөрийн талаас утсаа ашиглаж болох хэдэн зүйлс х...
  • Захиас /Өгүүллэг/
    Хар бага наснаасаа винайн ёсыг сахиж, буддын шашны хөлгүй их эрдмийн гүнд хүрсүгэй хэмээн нойр хоолоо хасч явсан нь нэг л өдөр Цэдэнжавт гай боллоо. Лам нэртэй хэнийг боловч хорьж цагддаг, зиндаа өндөртэйг нь алж хяддаг хатуу цаг ирж, эрдэм чадалтай хөгшчүүд толгой дараалан ачигдаж, усанд хаясан чулуу мэт сураггүй болоод, ар гэр ахан дүүс нь нус нулимсандаа хутгалдаж суухыг дэндүү олонт...
  • Ажлын ярилцлаганд орохдоо асуух шилдэг 5 асуулт
    Ажлын ярилцлага гэдэг нь 2 талын ашиг сонирхол үйлчлэх ёстой зүйл байтал бодит байдал дээр ажил олгогчид хамаг мэдээллийг асууж , нэг ёсны “эрх мэдллийг гартаа авах” зарчмаар явагддаг. Хэрвээ таныг ярилцлагад дуудсан компани өөрийн чинь хүсэл, сонирхолд нийцэх аваас та зайлшгүй эдгээр асуултын хариуг мэдэх хэрэгтэй юм. Гэхдээ ажил олгогч танаас асуулт асууж дууссаны дараа асу...
Та соёлтой, боловсон, хуулийн хүрээнд сэтгэгдлээ үлдээгээрэй. Баярлалаа.
  • 500 тэмдэгт
  • болих
  • оруулах

Холбоо тогтоох

Та Like дарж манай мэдээллийг авч байгаарай.